Η κατάθλιψη δεν οφείλεται σε μια και μόνο αιτία. Για μερικά άτομα φαίνεται ότι πολλοί παράγοντες παίζουν ρόλο, ενώ για άλλους ένας και μόνος παράγοντας μπορεί να οδηγήσει σε κατάθλιψη. Σε ορισμένες περιπτώσεις η κατάθλιψη εκδηλώνεται σε άτομα χωρίς προηγούμενο πρόβλημα που αντιμετώπισαν ένα σημαντικό γεγονός ζωής, όπως ένα θάνατο στην οικογένεια ή μια ξαφνική αρρώστια. Σε κάποιες άλλες περιπτώσεις οι άνθρωποι παθαίνουν κατάθλιψη χωρίς προφανή λόγο. Όποιοι και αν είναι οι παράγοντες που συμμετέχουν η κατάθλιψη θα πρέπει να διαγνωστεί και να αντιμετωπιστεί. Είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι η κλινική κατάθλιψη μπορεί να προσβάλλει οποιοδήποτε άτομο σε οποιαδήποτε ηλικία.

Αν και οι μηχανισμοί που συμβάλλουν στην εκδήλωση κατάθλιψης δεν είναι πλήρως κατανοητοί, φαίνεται ότι το στρες πυροδοτεί επεισόδια σε άτομα με καταθλιπτικές τάσεις. Το υπερβολικό στρες μπορεί να είναι αποτέλεσμα σοβαρής απώλειας. Ο θάνατος ενός μέλους της οικογένειας ή ενός στενού φίλου, η χρόνια νόσος, τα προβλήματα μιας προσωπικής σχέσης, οι οικονομικές δυσκολίες ή οποιαδήποτε ανεπιθύμητη μεταβολή στον τρόπο ζωής μπορεί να συμβάλλει στην εκδήλωση κατάθλιψης.

Ένα διαζύγιο μπορεί να πυροδοτήσει καταθλιπτικό επεισόδιο, ειδικά όταν περιλαμβάνει διαμάχες για τα παιδιά και την επιμέλεια τους. Τραυματικά γεγονότα όπως ο βιασμός και άλλες μορφές σεξουαλικής κακοποίησης συμβαίνουν συχνότερα στις γυναίκες και μπορεί να πυροδοτήσουν σοβαρή ή μείζονα κατάθλιψη. Κατάθλιψη μπορεί επίσης να πυροδοτηθεί από θετικά γεγονότα. Για παράδειγμα, το άγχος που σχετίζεται με θετικές μεταβολές ζωής μπορεί να οδηγήσει σε κατάθλιψη.

Η κατάθλιψη εκδηλώνεται συνήθως σε οικογένειες, όπως συνήθως συμβαίνει και στα περισσότερα ψυχικά νοσήματα. Οι συγγενείς ενός ατόμου με κατάθλιψη έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο εκδήλωσης κατάθλιψης. Ορισμένα από τα σαφέστερα αποδεικτικά στοιχεία παρέχουν οι μελέτες διδύμων, στις οποίες έχει ερευνηθεί εάν η κατάθλιψη έχει την τάση να εκδηλώνεται στον ένα δίδυμο ή και στους δύο. Περίπου στο 40% των μονοζυγωτικών διδύμων, φαίνεται ότι και οι δύο παθαίνουν κατάθλιψη, ενώ σε περιπτώσεις διζυγωτικών διδύμων η κατάθλιψη εκδηλώνεται και στους δύο σε ποσοστό περίπου 17%. Αυτή η διαφορά εξηγείται από το γεγονός ότι οι μονοζυγωτικοί δίδυμοι έχουν όμοια γενετική προδιάθεση. Είναι πιθανόν ότι η επιρρέπεια ή η ευπάθεια σε κατάθλιψη είναι αποτέλεσμα της επίδρασης αρκετών γονιδίων που δρουν σε συνδυασμό με ένα αριθμό άλλων παραγόντων, όπως το στρες.

Τα άτομα με αρνητικό τρόπο σκέψης, που είναι απαισιόδοξα, έχουν χαμηλή αυτοεκτίμηση, ανησυχούν πολύ ή αισθάνονται ότι δεν ελέγχουν σε μεγάλο βαθμό τα γεγονότα της ζωής τους είναι επίσης πιθανότερο να αναπτύξουν κλινική κατάθλιψη.

Οι τεχνικές εγκεφαλικής απεικόνισης, που χρησιμοποιούνται σε άτομα με κατάθλιψη αποκάλυψαν ότι οι περιοχές του εγκεφάλου που ευθύνονται για τη διάθεση, τη σκέψη, τον ύπνο, την όρεξη και τη συμπεριφορά μπορεί να μη λειτουργούν κανονικά. Με αυτές τις απεικονιστικές τεχνικές, οι ειδικοί μπόρεσαν να παρατηρήσουν ότι η δραστηριότητα σημαντικών χημικών ουσιών του εγκεφάλου, που καλούνται νευροδιαβιβαστές ,επηρεάζεται σε άτομα με κατάθλιψη. Αυτά τα άτομα φαίνεται ότι έχουν είτε μειωμένα είτε αυξημένα επίπεδα νευροδιαβιβαστών. Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι αυτές οι μεταβολές στα επίπεδα των νευροδιαβιβαστών μπορεί να προκαλέσουν ή να συμβάλλουν στην εκδήλωση κλινικής κατάθλιψης.

Οι μεταβολές των επιπέδων των ορμονών οιστρογόνων και προγεστερόνης φαίνεται ότι έχουν σοβαρή επίδραση στη διάθεση των γυναικών. Αυτές οι μεταβολές παρατηρούνται κατά τη διάρκεια πολλών γεγονότων που συχνά σχετίζονται με κατάθλιψη, όπως ο κύκλος της εμμήνου ρύσης και η περίοδος μετά τον τοκετό, όπου οι περισσότερες γυναίκες υποφέρουν από κακή διάθεση μια κατάσταση που είναι γνωστή ως επιλόχεια δυσφορία. Αυτή η ήπια καταθλιπτική διάθεση είναι φυσιολογική και συνήθως υποχωρεί σχετικά γρήγορα χωρίς να υπάρχει ανάγκη θεραπείας.

Ένας αριθμός γυναικών που πάσχει από κατάθλιψη λοχείας, βιώνει μια μεγαλύτερης διάρκειας και σοβαρότερη μορφή κατάθλιψης μετά τον τοκετό. Σε μερικές περιπτώσεις θα χρειαστούν συμβουλευτική και αντικαταθλιπτικά φάρμακα. Εάν πάσχετε από κατάθλιψη ενώ θηλάζετε και χρειάζεστε φάρμακα να το αναφέρετε σίγουρα στον ιατρό σας. Οι γυναίκες που παρουσιάζουν κατάθλιψη πριν από τον τοκετό αντιμετωπίζουν υψηλότερο κίνδυνο κατάθλιψης της λοχείας. Η λήψη αντισυλληπτικών χαπιών που δρουν μεταβάλλοντας τα επίπεδα των ορμονών, έχει επίσης σχετιστεί με κατάθλιψη στις γυναίκες.

Η κατάθλιψη μπορεί να είναι αποτέλεσμα της χρήσης συγκεκριμένων φαρμάκων ή άλλων νοσημάτων. Ορισμένα φάρμακα που χορηγούνται στη θεραπεία της αρθρίτιδας, καρδιοπαθειών, υπέρτασης ή καρκίνου μπορεί να προκαλέσουν κατάθλιψη ως παρενέργεια. Αυτές οι παρενέργειες μπορεί να μην εκδηλωθούν αμέσως. Η κατανάλωση αλκοόλ έχει επίσης συνδεθεί με κατάθλιψη όχι μόνο ως πιθανή αιτία, αλλά και ως σύμπτωμα. Το αλκοόλ είναι καταθλιπτογόνο ειδικά όταν λαμβάνεται μαζί με συγκεκριμένα φάρμακα ή ουσίες. Ουσίες, όπως η κοκαΐνη σχετίζονται επίσης με κατάθλιψη.

Ασθενείς που πάσχουν από νοσήματα όπως νόσο Parkinson, εγκεφαλικά επεισόδια και ορμονικές διαταραχές συχνά εμφανίζουν συμπτώματα κατάθλιψης. Ιατρικά νοσήματα όπως οι θυροειδοπάθειες μπορεί να προκαλέσουν κατάθλιψη, γεγονός που καθιστά απαραίτητη την κλινική εξέταση του ασθενή πριν να τεθεί η διάγνωση της κατάθλιψης. Η κατάθλιψη μπορεί επίσης να επηρεαστεί από διατροφικούς παράγοντες όπως τα χαμηλά επίπεδα βιταμίνης Β12 ή τη σιδηροπενική αναιμία, που μπορεί να οφείλονται σε κακή διατροφή ή στην έμμηνο ρύση.

Τα άτομα με εποχιακή συναισθηματική διαταραχή μπορεί να πάθουν κατάθλιψη καθώς ξεκινά ο χειμώνας και οι ώρες της ηλιοφάνειας μειώνονται. Ορισμένοι ειδικοί πιστεύουν ότι η μείωση της ηλιοφάνειας επιδρά στην ισορροπία συγκεκριμένων χημικών ουσιών του εγκεφάλου, προκαλώντας συμπτώματα κατάθλιψης.

Διαβάστε περισσότερα για τα Συμπτώματα της Κατάθλιψης.